Чым беларусы адрозніваюцца ад расіян і ўкраінцаў? Лад жыцця, характар, яшчэ нешта? А можа — нічым? Пра адрозненні між усходнеславянскімі народамі мы запыталіся ў жыхароў Беластока.
***
— Уласна, гэта такі ілжывы народ. Некалі я часта ездзіла ў Гродна, у Расію. Заўсёды мяне ашуквалі, брахалі. Гэта народ, якому не варта верыць і давяраць.
— Усім беларусам?
— Ну, не цалкам. Заўсёды станоўчая адзінка знойдзецца, як у кожнай нацыі. У нас таксама не ўсе ідэальныя.
— Чаму з беларусамі так?
— Гэта хіба ўлада. Гэта віна ўлады.
— Улада так можа ўплываць на характар цэлай нацыі?
— Напэўна, напэўна. Суворасць, дысцыпліна, тэрор — усё гэта. Замыкае людзям раты, а людзі таксама хочуць жыць.
***
— Яны маюць прывітую такую палітыку, такую ментальнасць, што яны слухаюцца. Слухаюцца вярхоўную ўладу, старэйшых людзей, хоць, можа, старэйшых не, але яны вельмі паслухмяныя. Можа, баяцца. А ўкраінцы, можа, троху больш празаходнія — таму іншыя.
— А расіяне?
— Старэйшыя расіяне — яны, прабачце, вераць толькі ў Пуціна. Пуцін ім пенсіі дае… Бо я размаўляла з такой сяброўкай, якая па тэлефоне са сваёй сяброўкай з Расіі гутарыла: «А што ты кажаш, раней не было пенсіі, а зараз пенсія рэгулярная ў той самы дзень, і павінна так быць, і так добра».
— Ці могуць быць празаходнія беларусы?
— Ёсць, ёсць празаходнія, уласна.
— Мабыць, гэта тычыцца моладзі?
— Беларусы ведаюць замежныя мовы. Беларусаў, можа, больш чым палякаў ведае англійскую мову. Я сустрэла такога пана можа з тры тыдні таму на дзіцячай пляцоўцы. Ён быў з сыночкам, я была з унучкай. Мы размаўлялі. Ён наогул іншы. Інакш да ўсяго падыходзіць. Ён працуе ў Польшчы. Па-польску размаўляе, жонка таксама. Маладыя, гавораць па-англійску. Нашы палякі — не кожны англійскую ведае. А маё пакаленне вучыла расійскую мову.
***
— Не ведаю.
— Не маеце знаёмых беларусаў?
— Маю беларусаў знаёмых, але ніколі не задумваўся, чым могуць адрознівацца.
— Можа, ад палякаў нечым розняцца?
— Не магу сцвярджаць, каб былі нейкія адметнасці. Кожны жыве сваім жыццём. Я не бачыў, каб былі нейкія вялікія адрозненні ў характарах.
Паўсюдна трапляюцца розныя людзі. Залежыць ад выхавання, ад узроўню інтэлекта. У Польшчы шмат людзей дурнейшых, і ў Беларусі, і ва Украіне… Паўсюдна таксама хапае разумных. Па-рознаму.
***
— Чым адрозніваюцца? Не ведаю. Напэўна, менш агрэсіўныя за ўкраінцаў. Ніколі не задумваўся, не разбіраюся ў этнічных групах.
— Зараз падумаю… Маю беларуску-сяброўку. Прыемная, кампанейская, вясёлая. Заўсёды ўсмешлівая. Уласна, сёння я таксама з ёй бачылася.
***
— Яны больш спакойныя.
— Больш спакойныя за ўкраінцаў і расіян?
— Так.
— Чаму?
— Бо ні з кім не ваююць. Гісторыя паказвае, што ўкраінцы і расіяне ваююць. Але не ведаю ў гісторыі ніводнага факта, каб Беларусь з некім распачала вайну.
***
— Цяжка казаць пра стэрэатыпы, пакуль не даведаешся чалавека. Бо стэрэатыпы крыўдзяць. Таму я лічу, што каб ацаніць нейкага чалавека, трэба з ім найперш пазнаёміцца. Усе роўныя, пакуль не пазнаёмішся з канкрэтным чалавекам.
***
— Быў там [ва Украіне] пару разоў, дык мяне так знервавалі, што… 20 год таму гэта было, але чую па сёння: «Дай, дай, дай…». Тады, калі я ездзіў, то чуў: «Дай нагавіцы, дай есці, дай паліва, дай гэта…». Тут так не было, у Беларусі. Там… там было горш.
Што там, Лукашэнка іх трымае, а яны бедакі… Неяк там караскаюцца наперад.
— Ці ў іх атрымаецца?
— А гэтага… Атрымаецца, калі Лукашэнкі не будзе.
***
— Можа, у Польшчы ёсць стэрэатыпы адносна беларусаў? Што гэта за народ, што за людзі?
— Не ведаю, бо не маю ў сваім коле людзей са стэрэатыпным мысленнем. Такія самыя, як мы!
***
— Хіба нічым [не адрозніваюцца].
— Окей, дзякуй!
