Яўген Гуцалаў выйшаў з Вены, калі там было 23 градусы цяпла, а працягваў падарожжа пры мінус трох. За 54 дні ён пешшу пераадолеўшы 2500 кіламетраў і прайшоў праз сем краін, дасягнуўшы Стамбула. Ён сцвярджае, што з’яўляецца адзіным беларусам, які прайшоў увесь Sultan’s Trail — маршрут, які ў адваротным кірунку паўтарае шлях асманскіх султанаў і іх войска ў Еўропу. Навошта такія выпрабаванні стомай і страхам, Яўген расказаў MOST.
Сваё падарожжа Яўген пачаў у красавіку 2024 года. Стартаваў прынцыпова з самага цэнтра Вены.
Першую пячатку ў пашпарт падарожніка Яўген атрымаў на самым пачатку, у Саборы Святога Стэфана. Кажа, што псіхалагічна яму тады было складана: вакол утульны горад, звыклы камфорт, а наперадзе — 2500 кіламетраў пешшу.
«Першыя кіламетры — гэта не пра прыгажосць вакол. Гэта пра боль»
Менавіта пачатак шляху Яўген называе самым цяжкім: цела яшчэ не разумела, што з ім адбываецца.
— Першыя кіламетры — гэта не пра прыгажосць вакол. Гэта пра боль, — кажа ён.
Да старту Яўген рыхтаваўся загадзя: шмат гадоў займаўся спортам, хадзіў у працяглыя паходы, бегаў, трэніраваў вынослівасць. Тым не менш напачатку калені, плечы, ногі — усё нагадвала пра сябе. Першыя два тыдні ён ішоў па 20–30 хвілін і адпачываў па 40–60. Прызнаецца: тады думкі былі пра тое, як дайсці да наступнага прыпынку.
Але аднойчы раніцай гэта змянілася. Мужчына згадвае, што пачуў, як спявае салавей, і зразумеў: менавіта з такіх дробязей і складаецца дзень у доўгім падарожжы.
— Тут усё працуе разам: фізічная форма, досвед іншых паходаў і псіхалагічная гатоўнасць. Калі чагосьці з гэтага няма — шлях не вытрымаеш, — кажа Яўген.
Дні, калі нічога не адбываецца
Часам маршрут быў манатонны: з аднаго боку — Дунай, з другога — вадасховішча. І так — два-тры дні. Але суразмоўца падкрэслівае, што такое сола-падарожжа дае разуменне не адзіноты, а адказнасці.
— Тут ты за ўсё адказваеш сам.
І ўсё ж галоўнае на такім доўгім шляху — людзі, якіх сустракаюць вандроўцы. Не з кожным можна паразмаўляць на адной мове, але нават жэстаў, усмешак, простых слоў хапае, каб паразумецца.
Аднойчы Яўген сустрэў іспанца, які таксама ішоў доўгім маршрутам: планаваў прайсці праз Расію да Уладзівастока. Пасля размоў з Яўгенам пра аддаленыя і небяспечныя рэгіёны той адмовіўся ад гэтай ідэі. Пазней Яўген сачыў за яго шляхам у Instagram.
Раніца пачынаецца з трох чарак па 15 грамаў
Звычайна Яўген начуе выключна ў намёце. Але ў Сербіі пачаліся працяглыя дажджы, і ён спыніўся ў пажылога жыхара. Гэта быў перыяд Вялікадня, а ў Сербіі існуе традыцыя: раніца пачынаецца з трох чарак па 15 грамаў ракіі — моцнага фруктовага алкаголю, папулярнага на Балканах. Да таго ж на Вялікдзень сербы смажаць парася і ўвесь час, пакуль яно гатуецца, п’юць ракію.
— Я зразумеў, што доўга так не вытрымаю, — усміхаецца Яўген. Неўзабаве ён рушыў далей.
Ад +23 да −3
Падчас падарожжа надвор’е значна мянялася.
— Я стартаваў з Вены, калі там было +23 градусы. А праз некалькі тыдняў ноччу тэмпература апусцілася да мінус трох. Ратавальная вопратка амаль не ратавала, я быў не гатовы да такога рэзкага перападу, — кажа Яўген.
Ён дадае, што, калі быў у дарозе не першы тыдзень, перастаў адчуваць час. На пытанне «Колькі ты ўжо ў дарозе?» складана было адказаць без тэлефона і падлікаў.
«Калі людзі даведваліся, што перад імі беларус, які ўжо 50 дзён ідзе пешшу, выносілі ежу»
Аднойчы па дарозе Яўген убачыў будынак, які дзіўна нагадваў Віцебскую ветэрынарную акадэмію. Гэта было адміністрацыйнае памяшканне.
— Я зайшоў, расказаў, што падарожнік, і ў выніку атрымаў пячатку ў пашпарт і невялікую экскурсію, — распавядае Яўген. — Так і ідзеш далей. І раптам з’яўляюцца мячэці, чарапіца — прыкметы таго, што Турцыя ўжо блізка.
Турцыю Яўген ведае добра: ён жыў там тры гады, шмат падарожнічаў, вывучаў турэцкую мову. Таму адчуваў сябе ўпэўнена. Быў ужо моцна загарэлы і «сыходзіў за свайго».
Ён заходзіў у чайныя, дзе мужчыны гулялі ў нешта падобнае да даміно. Насамрэч гэта былі карты — у Турцыі такая гульня афіцыйна забароненая.
— Калі людзі даведваліся, што перад імі беларус, які ўжо 50 дзён ідзе пешшу, выносілі мне мясцовую ежу, — распавядае Яўген.
Аднойчы ў Турцыі навальніца заспела яго ў полі. Вады не было, ежы амаль не засталося — толькі вермішэль хуткага прыгатавання. Мужчына згадвае: калі пачаліся гром і маланкі, прыйшоў сапраўдны, жывёльны страх.
— Я ўспомніў гісторыю з дзяцінства, якую расказваў дзед: як людзі схаваліся ад маланкі пад дрэвам і загінулі. Я пачаў адлічваць секунды паміж успышкай і громам, разумеючы, што цалкам залежу ад выпадку, — кажа ён.
«Я ўжо развітаўся з жыццём»
Напрыканцы маршруту Яўгена атакавала зграя сабак — кангалы — парода большая за алабаяў. Ён быў у полі, дапамогі чакаць не было адкуль.
— Я ўжо развітаўся з жыццём, — прызнаецца ён. — Але арганізм уключыўся на максімум. Я пераскочыў праз плот, залез на яго і нейкім цудам — пры росце 168 сантыметраў — узабраўся на ёмістасць для вады вышынёй каля 180 сантыметраў.
Першымі відэа нападу ён паспеў падзяліцца ў Instagram, пасля чаго сувязь знікла. Паўтары гадзіны беларус сядзеў на бочцы, пакуль сабакі не сышлі.
Пазней высветлілася, што вялікай памылкай было свістаць у свісток — гэта зрабіла сабак яшчэ больш агрэсіўнымі. Цяпер Яўген заўсёды бярэ з сабой газавы балончык і петарды.
«Доўгі шлях не робіць цябе героем»
У Стамбул Яўген прыйшоў амаль вычарпаны. Ён знайшоў муніцыпалітэт, дзе яго сустрэлі па-добраму: напаілі чаем, паставілі пячаткі ў пашпарт падарожніка, накармілі мясцовай ежай і пазнаёмілі з футбольнай камандай.
Якраз тады турэцкая зборная перамагла ў спаборніцтвах, і на вуліцах было сапраўднае свята. Яно і зняло ўсю напружанасць апошніх дзён.
Уся дарога абышлася Яўгену прыкладна ў 1500 еўра, якiя ён выдаткаваў на ежу і ваду. Яўген рэдка начуе ў хостэлах, аддае перавагу палатцы, здымае свае перамяшчэнні з дрона.
Пра Sultan’s Trail ён даведаўся выпадкова — у Instagram «прыгожай аўстрыйскай дзяўчыны», якая жыла ў Турцыі і падарожнічала на жоўтым аўтамабілі. Праз паўгода пасля таго, як ён убачыў яе шлях, сам выйшаў у дарогу.
— Доўгі шлях не робіць цябе героем. Але ты дакладна разумееш, хто ты ёсць і на што здольны, — кажа Яўген.
Цяпер ён рыхтуецца да новага выпрабавання — маршруту на 4000 кіламетраў. І, здаецца, зноў пачне з кропкі, дзе камфорт яшчэ трымае яго, але ўжо вось-вось скончыцца.
Вы можаце абмеркаваць гэты матэрыял у нашым Telegram-канале. Калі вы не ў Беларусі, пераходзьце і падпісвайцеся.
